HESAP MERKEZİ · ÜCRETSİZ ARAÇ
Şerit Temel Hesaplama — Kazı, Beton, Kalıp ve Donatı Ön-Metrajı
Şerit temel metrajı çoğu yerde tek çarpıma indirilir: hat uzunluğu çarpı kesit. Sahada işi belirleyen kalemler ise bu çarpımın dışındadır. Kazı tabanı temel genişliği değildir; grobetonun taşması ve kalıbın çalışma payı iki yandan eklenir, şev verilirse üst genişlik daha da açılır. Bu araç önce temel hattını dış çevre ve iç akslardan kurar, sonra kazıyı yamuk kesitten hesaplar, ardından grobeton, temel betonu, kalıp alanı ve donatıyı ayrı ayrı çıkarır. Çıktının sonunda iki denetim satırı vardır: donatı oranı (kg/m³) ve geri dolgu hacmi. Bu araç ön-metraj ve ön-eleme üretir; STATİK PROJE YERİNE GEÇMEZ — kesit, donatı ve birleşim seçimi yetkili mühendisin değerlendirmesiyle belirlenir.
Aracın yöntemi, saha notları ve sık sorulan sorular aşağıdaki başlıkların altında — ihtiyacınız olanı açın.
Kazı hacmi nasıl hesaplanır?
Kazı tabanı üç parçadan kurulur: temel genişliği, grobetonun her iki yandaki taşması ve kalıp işçisinin çalışabilmesi için bırakılan pay. 60 cm genişliğinde bir temelde 10 cm grobeton taşması ve 30 cm çalışma payı, kazı tabanını 1,40 m'ye çıkarır. Aradaki fark küçük görünür ama hat uzunluğuyla çarpıldığında hafriyat kaleminin yarısını oluşturabilir.
Şev verilen kazıda kesit dikdörtgen değil yamuktur. Üst genişlik, taban genişliğine iki yandan şev oranı çarpı derinlik eklenerek bulunur; hacim ise taban ile üst genişliğin ortalaması çarpı derinlik çarpı hat uzunluğudur. Araç şevin getirdiği fazla hafriyatı ayrı satır olarak yazar, çünkü bu miktar kamyon ve depolama planının doğrudan girdisidir.
Kazı hacminden beton ve grobeton düşülünce geri dolgu ya da uzaklaştırılacak hafriyat kalır. Bu satır ön-metrajın en çok atlanan kalemidir: kazının tamamı çıkarılır, ama içeri geri dönen toprak ayrıca hesaplanmazsa nakliye iki kez sayılır. Kazı güvenliği, şev açısı ve iksa kararı Yapı İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği kapsamındaki ayrı bir konudur; bu araç yalnız hacim üretir.
Donatı ağırlığı ve donatı oranı
Boyuna donatı, temel hattı çarpı adet olarak hesaplanır ve üstüne bindirme payı eklenir: demir ek yerlerinde üst üste biner, bu fazla metre projede görünmez ama şantiyede ödenir. Etriye ise iki adımda çıkar. Önce çevre bulunur: pas payı düşülmüş kesitin dış çevresi artı kanca payı. Sonra adet bulunur: hat uzunluğu bölü etriye aralığı, artı bir.
Metre ağırlığı tablodan okunmaz, çapın karesinden türer: kesit alanı çarpı çelik yoğunluğu. Bu yüzden çap bir kademe büyüdüğünde ağırlık doğrusal değil, karesel artar; Ø12 yerine Ø14 seçmek aynı boyda yaklaşık üçte bir daha fazla kilo demektir. Pas payı ve kanca payı bu araçta kullanıcı girdisidir, çünkü ikisi de proje kararına bağlıdır ve TS 500 kapsamında ele alınır.
Son satır donatı oranıdır: toplam demir kilosunun beton hacmine bölümü. Bu tek sayı ön-metrajın kendi kendini denetlediği yerdir. Girdiğiniz çap, adet ve aralık bir arada anlamlı bir bant üretiyor mu, projedeki demir listesiyle aynı büyüklük düzeninde mi — karşılaştırma bu satırdan yapılır.
Grobeton, kalıp ve beton sınıfı
Grobeton temel gövdesinden geniştir: her iki yandan taşar ki kalıp düzgün bir yüzeye otursun ve donatı temiz zemine gelsin. Araç grobeton serim genişliğini bu taşmadan kurar, hacmi de o genişlikten hesaplar; temel genişliğiyle çarpmak grobetonu eksik verir.
Kalıp alanı şerit temelde iki yan yüzden oluşur: hat uzunluğu çarpı temel yüksekliği çarpı iki. Üst yüz açık kalır, alt yüz grobetona oturur. Kalıbın arkasında çalışabilmek için gereken boşluk kalıp alanına değil, kazı tabanına girer — araç bu ayrımı korur.
Beton sınıfı çıktıda yalnız etiket olarak taşınır; hacmi değiştirmez. Sınıf seçimi ve beton bileşimi TS EN 206 ile TS 13515 kapsamındadır. Bu araç fiyat vermez ve karışım oranı üretmez; ürettiği tek şey miktardır.
Sahadan: şerit temelde sonucu ne belirler?
Şerit temelde üç şey sonucu belirler: kazı tabanının gerçek genişliği · grobetonun düzgünlüğü · donatı ek yerlerinin yeri. Aşağıdakiler reçete değildir; proje ve uygulayıcı esastır.
Kazı neden temelden geniş açılır?
Kalıbı kurmak, düzeltmek ve sökmek için insanın çalışabileceği bir boşluk gerekir. Bu boşluk temelin ölçüsüne değil, kazı tabanına eklenir.
Çalışma payı daraldıkça kalıp işçiliği yavaşlar ve yüzey düzgünlüğü etkilenir.
Grobeton neden temelden taşar?
Kalıp taşan yüzeye oturur ve donatı temiz bir düzleme gelir. Taşma bırakılmazsa kalıp toprağa oturur, alt kenarda süt kaçağı ve düzensiz yüzey yaygın olarak görülür.
Bindirme payı neden ayrı sayılır?
Demir stok boyu sonsuz değildir; ek yerlerinde iki çubuk üst üste biner. Bu fazla metre ön-metrajda görünmezse demir siparişi eksik çıkar.
Bindirme payı bu araçta yüzde olarak girilir; ek yeri düzeni projeye bağlıdır.
Etriye kanca payı neyi değiştirir?
Her etriyenin iki ucunda kanca vardır ve bu boy her etriyede tekrar eder. Yüzlerce etriyede toplamı, boyuna donatının bir kısmına yaklaşan bir ağırlığa ulaşabilir.
Sık sorulan sorular
Kazı derinliğini ne belirler?
Donma derinliği, zemin sınıfı ve oturma değerlendirmesi belirler; bu araç derinliği sormaz, sizin girdiğiniz derinlikle hacmi hesaplar. Derinlik kararı zemin etüdüne ve proje müellifine aittir.
Şev oranını sıfır bırakırsam ne olur?
Kazı düşey duvarlı kabul edilir ve şev fazlası sıfır çıkar. Derin kazılarda düşey duvar iksa gerektirebilir; bu tercih iş güvenliği değerlendirmesinin konusudur, araç bir yöntem önermez.
İç aks hattını neden ayrı giriyorum?
Dış çevre ayak izinden otomatik çıkar, iç bölme duvarlarının altındaki temel hattı ise plana özeldir. İkisini ayrı girmek, köşe kesişimlerinde çift sayımı önler.
Donatı oranı ne işe yarar?
Girdilerinizin bir arada tutarlı olup olmadığını tek bakışta gösterir. Proje demir listesiyle aynı büyüklük düzeninde değilse çap, adet ya da aralık girdilerinden biri gözden geçirilir.
Bu araç fiyat veriyor mu?
Hayır — bu araç fiyat vermez. Çıktı hacim, alan, adet ve kilogramdır. Fiyat alanı bu aracın çıktı tipinde yapısal olarak bulunmaz.
Çıktıyı projeye dayanak yapabilir miyim?
Bu araç ön-metraj ve ön-eleme üretir; STATİK PROJE YERİNE GEÇMEZ — kesit, donatı ve birleşim seçimi yetkili mühendisin değerlendirmesiyle belirlenir. Araç ön-metraj için ölçü ve miktar üretir; kesit ve donatı girdilerini siz verirsiniz.
Hazır kurgular
Sık rastlanan ölçülerle dolu açılan sayfalar — girdileri kendi işinize göre değiştirebilirsiniz.
İlgili hesap araçları
Aynı işin komşu kalemleri — hepsi ücretsiz ve miktar odaklı.
Bu araç bilgilendirme ve ön-hesap amaçlıdır; bir mühendislik/mimarlık hizmeti, projesi veya statik/ruhsat hesabı değildir. Sonuçlar genel kabul görmüş hesap yöntemlerine ve girdilerinize dayalı yaklaşık değerlerdir; hiçbir doğruluk veya uygunluk garantisi verilmez. Kesin proje, uygulama ve son doğrulama sorumluluğu kullanıcıya ya da ilgili meslek mensubuna aittir.