HESAP MERKEZİ · ÜCRETSİZ ARAÇ
Oluklu Sac Hesaplama — Şerit Adedi, Bindirme Kaybı ve Ağırlık
Oluklu sac hesabının en pahalı hatası tek bir kelimede saklıdır: EN. Sac levhanın iki eni vardır — satın aldığınız toplam en ve yüzeyi gerçekten kapatan faydalı en. Levhalar yan yana değil ÜST ÜSTE binerek serilir; aradaki fark her şeritte bir daha ödenir ve hiçbir yüzey kapatmaz. Toplam eni faydalı en sanan bir hesap, her on şeritte bir buçuk şerit eksik sipariş verir. Bu araç iki eni ayrı ayrı ister ve farkı «yan bindirmede kalan sac» olarak ayrı kalem hâlinde gösterir — ne kadar malzemenin örtüşmeye gittiğini görürsünüz. İkinci kalem uç bindirmedir: eğik boy stok boyunu aşınca şerit bölünür ve her ekte bindirme payı gider. Üçüncüsü ağırlıktır; sac çoğu zaman kilogram üstünden fiyatlanır ve nakliye ile çatıya çıkarma planı bu sayıya bağlıdır. Araç ağırlığı çeliğin yoğunluğundan (7,85 g/cm³) hesaplar. Araç fiyat vermez; çıktı yalnız adet, metre, metrekare ve kilogramdır.
Aracın yöntemi, saha notları ve sık sorulan sorular aşağıdaki başlıkların altında — ihtiyacınız olanı açın.
Şerit sayısı ve yan bindirme nasıl hesaplanır?
Şerit sayısı, kaplanacak enin FAYDALI ene bölünüp yukarı yuvarlanmasıyla bulunur. Faydalı en, levhanın bir oluk (ya da üretici föyünde yazan kadar) örtüşme sonrası kapattığı endir. Örneğin 1150 mm toplam enli bir levhanın faydalı eni 1000 mm ise, her şerit 150 mm'lik bir örtüşme bırakır.
Satın alınan alan ise TOPLAM enden ölçülür: şerit boyu × toplam en. Aradaki fark, yani şerit boyu × (toplam en − faydalı en), doğrudan bindirmeye giden sactır. Araç bu iki alanı ve farkı ayrı kalemler olarak verir; böylece «ne kadar sac aldım, ne kadarı yüzey oldu» sorusu tek bakışta cevaplanır.
Örtüşme miktarı eğime ve rüzgâr yönüne göre değişir. Düşük eğimli çatılarda ve rüzgâra açık cephelerde bir yerine iki oluk bindirmek yaygındır; bu, faydalı eni düşürür ve şerit sayısını artırır. Faydalı en alanına o durumdaki gerçek değeri girin.
Şerit boyu, uç bindirme ve profil künyesi
Şerit boyu eğik boydur: plan derinliği, eğim açısının kosinüsüne bölünür ve saçak çıkması eklenir. Bu boy stok/kesim boyunu aşarsa şerit bölünür. Araç her ek için uç bindirme payını malzemeye ekler ve bindirmeden gelen toplam ek boyu ayrı kalem olarak gösterir.
Profil künyesi — oluk adımı ve oluk yüksekliği — hem görselde hem hesapta rol oynar. Adım, şerit başına kaç oluk düştüğünü belirler; yükseklik ise profilin rijitliğini ve dolayısıyla taşıyabileceği açıklığı etkiler. Araç açıklık önermez: bu bilgi üreticinin yük tablosundan okunur (ürün standardı TS EN 14782, kendini taşıyan metal levhalar).
Sac kalınlığı ağırlığı doğrusal olarak belirler. Toplam ağırlık, sipariş alanı × kalınlık × 7850 kg/m³ ile bulunur. 0,50 mm kalınlıkta bu yaklaşık 3,9 kg/m² eder; 0,70 mm'de 5,5 kg/m²'ye çıkar. Yüzey kaplaması (galvaniz, alüminyum-çinko, boyalı) korozyon davranışını değiştirir ama ağırlığa etkisi ihmal edilebilir düzeydedir.
Bağlantı, kenar profilleri ve sınırlar
Çatı vidası adedi metrekare başına sıklık olarak girilir; matkap uçlu ve EPDM pullu vida sacın oluk sırtından ya da tabanından tespit edilir. Sıklık rüzgâr yüküyle birlikte artar ve çatının köşe/kenar bölgelerinde bilerek yükseltilir; varsayılan 6 adet/m² orta bir değerdir.
Mahya kapağı ve yan kapak (rüzgârlık) metre üstünden hesaplanıp parça boyuna bölünür. Bu iki kalem alan hesabından çıkmaz ve sahada en sık eksik kalan malzemedir; araç ikisini de ayrı satır olarak verir.
Aracın vermediği iki şey vardır. Birincisi açıklık: profilin hangi aşık aralığında yeterli olduğu bir statik konudur. İkincisi yoğuşma: tek kat sacın altında sıcak nemli hava soğuk yüzeyle buluştuğunda su damlar; anti-condensation keçe ya da yalıtımlı çözüm ayrı bir proje kararıdır ve bu aracın kapsamı dışındadır.
Sahadan: sac metrajında para nerede kayar?
Sac metrajında kayıp üç yerde toplanır: en tanımı, ek yerleri ve unutulan kenar profilleri. Aşağıdaki notlar reçete değildir; üretici föyü ve uygulayıcı esastır.
Bindirmeye giden sac gerçekten para mı?
Evet. Yüz metrekarelik bir yüzeyde 150 mm örtüşme, on beş metrekarenin üstünde satın alınıp yüzey olmayan sac demektir. Bu kalem görünür olmadığı sürece bütçe hep şaşar.
Kendi profilinizin toplam ve faydalı enini föyden teyit edin.
Şeridi bölmekten neden kaçınılır?
Her ek hem malzeme (bindirme payı) hem de sızdırmazlık riski demektir. Mümkünse tek parça sipariş edilir; nakliye kısıtı varsa ek yeri suyun en az beklediği bölgeye alınır.
Düşük eğimde ek yeri riski artar; bindirme payı büyütülür.
Vidayı sırttan mı tabandan mı çakmalı?
İkisi de uygulanır ve tercih profil ile üretici detayına bağlıdır. Metraj açısından fark yoktur; adet, metrekare başına sıklıktan çıkar. Pul tipi ve sıkma torku su geçirmezliği belirler.
Tek kat sacın altında neden su damlıyor?
Yoğuşma. Soğuk sac yüzeyinde iç ortamın nemi sıvıya döner; bu bir sızıntı değildir. Çözüm yalıtım ya da yoğuşma keçesidir ve ayrı bir proje kararıdır.
Kesit kararınız için ilgili meslek mensubuna danışın.
Sık sorulan sorular
Toplam en ile faydalı eni karıştırırsam ne olur?
Şerit sayısını eksik hesaplarsınız. 1150/1000 mm oranında bu her yedi şeritte yaklaşık bir şerit eksik demektir; sahada yüzey kapanmadan malzeme biter.
Kaç oluk bindirmeliyim?
Üretici föyü esastır. Yaygın uygulama bir oluktur; düşük eğimde, rüzgâra açık cephelerde ya da uzun şeritlerde iki oluk tercih edilir. Faydalı en alanına seçtiğiniz duruma karşılık gelen değeri girin.
Ağırlığı neden hesaplıyor?
Sac çoğu zaman kilogram üstünden fiyatlanır ve nakliye kapasitesi de kilogramla sınırlıdır. Ayrıca çatıya çıkarma planı toplam ağırlığa göre kurulur.
Trapez sac ile oluklu sac aynı mı hesaplanır?
Metraj mantığı aynıdır: toplam en, faydalı en, oluk adımı ve yükseklik girilir. Fark profil geometrisindedir; her iki durumda da değerleri üretici föyünden alın.
Bu araç fiyat veriyor mu?
Hayır — bu araç fiyat vermez. Çıktı yalnız adet, metre, metrekare ve kilogramdır. Fiyat alanı bu aracın çıktı tipinde yapısal olarak bulunmaz.
Hazır kurgular
Sık rastlanan ölçülerle dolu açılan sayfalar — girdileri kendi işinize göre değiştirebilirsiniz.
İlgili hesap araçları
Aynı işin komşu kalemleri — hepsi ücretsiz ve miktar odaklı.
Bu araç bilgilendirme ve ön-hesap amaçlıdır; bir mühendislik/mimarlık hizmeti, projesi veya statik/ruhsat hesabı değildir. Sonuçlar genel kabul görmüş hesap yöntemlerine ve girdilerinize dayalı yaklaşık değerlerdir; hiçbir doğruluk veya uygunluk garantisi verilmez. Kesin proje, uygulama ve son doğrulama sorumluluğu kullanıcıya ya da ilgili meslek mensubuna aittir.