HESAP MERKEZİ · ÜCRETSİZ ARAÇ
Çatı Kaplama Hesaplama — Kiremit, Shingle ve Metal Adedi
«Çatıma kaç kiremit gider?» sorusunun cevabı tek bir çarpma değildir. Sipariş listesi dört ayrı katmandan oluşur ve bunlardan üçü sahada düzenli olarak unutulur. Birincisi alan katmanıdır: eğimle büyümüş gerçek yüzeye düşen ana kaplama birimi. İkincisi hat katmanıdır — mahya, saçak ve yan kenar; bunlar metrekare değil METRE üstünden sayılır ve alan hesabından türetilemez. Üçüncüsü altlıktır: kiremit latası ya da kadron, bağlantı elemanı, kanca. Dördüncüsü ise kimsenin listeye yazmadığı ama mühendisin sorduğu kalemdir: kaplamanın ÖLÜ YÜKÜ. Kil kiremitten shingle'a geçmek çatının ağırlığını üçte birine indirebilir; tersi de doğrudur ve mevcut taşıyıcıyı ilgilendirir. Bu araç dördünü birlikte verir. Adet/m² ve ağırlık gibi ürüne özel değerler dayatılmaz — bant varsayılanı gelir, siz üretici föyündeki değeri girersiniz. Araç fiyat vermez; çıktı yalnız miktar ve ağırlıktır.
Aracın yöntemi, saha notları ve sık sorulan sorular aşağıdaki başlıkların altında — ihtiyacınız olanı açın.
Birim adedi nasıl hesaplanır?
Zincir üç halkadır: plan alanı, eğimle gerçek yüzeye çevrilir; gerçek yüzey, birimin yüzey sıklığıyla (adet/m²) çarpılır; sonuca fire eklenir. Kritik nokta ikinci halkadadır — adet/m² değeri ürünün ebadından değil, ÖRTÜ ALANINDAN gelir. Aynı ebattaki bir kiremit, bindirme boyu değiştiğinde farklı bir adet/m² verir; bu yüzden değer föyden okunur, ebattan hesaplanmaz.
Kaplama türü seçimi hem sayıyı hem karakteri değiştirir. Kil kiremit (TS EN 1304) ve beton kiremit (TS EN 490) tek tek dizilen birimlerdir ve adet/m² üstünden sayılır. Bitümlü şingıl (TS EN 544) paket kapama alanı üstünden satılır; paket içeriğini buna göre girin. Kenetli metal levha (TS EN 14782) ise birim değil ŞERİT mantığıyla çalışır — bu durumda adet/m² yerine şerit metrajını veren araçları (sandviç panel, oluklu sac) kullanmak daha doğrudur.
Paket ya da palet adedi, birim adedinin paket içeriğine bölünmesiyle bulunur ve yukarı yuvarlanır. Yarım palet sipariş edilmediği için bu yuvarlama gerçek bir maliyet kalemidir; küçük çatılarda toplam siparişin belirleyicisi olabilir.
Hat kalemleri: mahya, saçak, rüzgârlık
Mahya hattı boyunca özel bir birim gider: mahya kiremidi ya da metal mahya kapağı. Sayısı metre başına adet olarak verilir ve ürünün görünen boyuna bağlıdır. Mahya kiremidi genellikle ana kiremitten pahalı ve farklı stoklanan bir kalemdir; listeye yazılmadığında çatı son gününde durur.
Saçak hattında damlalık ya da saçak profili, yan kenarlarda rüzgârlık gider. Araç bu üç hattı ayrı ayrı toplar: saçak hattı düzlem uzunluklarının toplamı, yan kenar hattı ise her düzlemin iki eğik kenarının toplamıdır. Saçak çıkması girdiğinizde hatlar da uzar.
Lata ya da kadron metrajı ayrı bir katmandır. Sıra sayısı eğik boyun lata aralığına bölünmesiyle bulunur; toplam boy ise sıra sayısı ile düzlem uzunluğunun çarpımıdır. Lata aralığı kaplama biriminin görünen boyuna yakın seçilir — bindirme değiştiğinde aralık da değişir, bu yüzden ayarlanabilir bırakılmıştır.
Ölü yük: kaplama değişiminin görünmeyen tarafı
Kaplamanın ölü yükü, birim adedi ile birim ağırlığının çarpımıdır; araç bunu hem toplam kilogram hem de kilogram/metrekare olarak verir. Bu ikinci sayı asıl işe yarayandır çünkü karşılaştırma birimidir: mevcut kaplamanızın kg/m² değeri ile yenisininki yan yana konduğunda yükün arttığı mı azaldığı mı anlaşılır.
Değerler kuru ağırlıktır. Islanmış kaplama daha ağırdır, üstüne kar yükü binebilir ve rüzgâr emme etkisi ayrı bir yük halidir. Bu üç etki TS EN 1991-1-1 (ölü ve hareketli yükler), TS EN 1991-1-3 (kar) ve TS EN 1991-1-4 (rüzgâr) çerçevesinde ayrı ayrı hesaplanır.
Araç bu kalemi yalnız BİLGİ olarak verir. Mevcut çatı taşıyıcısının yeni kaplamayı taşıyıp taşımayacağı bir statik değerlendirmedir ve bu aracın kapsamı dışındadır; hafif kaplamadan ağır kaplamaya geçişte mutlaka ilgili meslek mensubuna danışın.
Sahadan: kaplama siparişi nerede eksik kalır?
Kaplama listesinde eksik kalan şey genellikle ana kiremit değil, onu tamamlayan kalemlerdir. Aşağıdaki notlar reçete değildir; proje detayı ve uygulayıcı esastır.
Mahya kiremidini neden ayrı sipariş etmeliyim?
Mahya birimi ana kiremitten farklı bir üründür, ayrı stoklanır ve genellikle metre başına üç adet gider. On beş metrelik bir mahyada bu kırk beş adet demektir; listeye yazılmazsa çatı kapanmadan iş durur.
Mahya birimi sıklığını üreticinin föyünden teyit edin.
Aynı kiremidin adet/m² değeri neden değişiyor?
Çünkü belirleyici olan ebat değil örtü alanıdır. Bindirme boyu artırıldığında her kiremit daha az yüzey kapatır ve metrekaredeki adet yükselir. Düşük eğimli çatılarda bindirme bilerek artırılır.
Asgari eğim sınırı ürün föyünde yazar; sınır altındaki eğimde su geçişi riski doğar.
Kiremitten shingle'a geçince ne değişir?
Ölü yük belirgin biçimde düşer, buna karşılık altlık kurgusu değişir: shingle sürekli bir tabla (OSB/kontrplak) ister, kiremit ise lata üstüne oturur. Metraj listesi bu yüzden aynı kalmaz.
Altlık değişikliği taşıyıcıyı da ilgilendirir; ilgili meslek mensubuna danışın.
Ölü yükü ne için kullanabilirim?
Karşılaştırma için. Mevcut kaplamanızın kg/m² değeriyle yenisininki yan yana konduğunda yükün arttığı mı azaldığı mı görülür. Bu sayı bir yeterlilik belgesi değildir; taşıyıcı değerlendirmesi ayrı bir hesaptır.
Sık sorulan sorular
Adet/m² değerini nereden bulacağım?
Üreticinin ürün föyünde yazar; genellikle «örtü alanı» ya da «m²'de adet» başlığı altındadır. Aynı ürün için bindirme boyuna göre iki farklı değer verilmişse projede kullanılacak bindirmeye karşılık geleni girin.
Shingle için adet/m² yerine ne girmeliyim?
Shingle paket kapama alanı üstünden satılır. Paketin kaç m² kapattığını föyden okuyup birim adedini ona göre tanımlayın; paket içeriği alanına da paket başına düşen birim sayısını girin.
Lata metrajını neden kaplama alanından hesaplamıyor?
Çünkü lata bir yüzey değil, sıralar hâlinde giden bir çizgi elemanıdır. Sıra sayısı eğik boya ve lata aralığına bağlıdır; aynı alanda farklı lata aralığı çok farklı toplam boy verir.
Fire payını kaç almalıyım?
Varsayılan %8 orta bir değerdir. Sade dikdörtgen bir çatıda daha düşük, baca-pencere-dere çokluğu olan çatılarda daha yüksek alınır. Kırılgan kaplamalarda nakliye ve montaj kırığı da bu paya girer.
Bu araç fiyat veriyor mu?
Hayır — bu araç fiyat vermez. Çıktı yalnız adet, metre, metrekare ve kilogramdır. Fiyat alanı bu aracın çıktı tipinde yapısal olarak bulunmaz.
Hazır kurgular
Sık rastlanan ölçülerle dolu açılan sayfalar — girdileri kendi işinize göre değiştirebilirsiniz.
İlgili hesap araçları
Aynı işin komşu kalemleri — hepsi ücretsiz ve miktar odaklı.
Bu araç bilgilendirme ve ön-hesap amaçlıdır; bir mühendislik/mimarlık hizmeti, projesi veya statik/ruhsat hesabı değildir. Sonuçlar genel kabul görmüş hesap yöntemlerine ve girdilerinize dayalı yaklaşık değerlerdir; hiçbir doğruluk veya uygunluk garantisi verilmez. Kesin proje, uygulama ve son doğrulama sorumluluğu kullanıcıya ya da ilgili meslek mensubuna aittir.