HESAP MERKEZİ · ÜCRETSİZ ARAÇ
Dikdörtgen–Yuvarlak Geçiş Açınımı — Eleman Gerçek Boyları ve Şablon
Dikdörtgenden yuvarlağa geçen bir parçanın açınımı tek bir formülle çıkmaz, çünkü o yüzey tek parça değildir. Klasik atölye kurgusu yüzeyi sekize böler: tabanları dikdörtgenin kenarlarında duran dört düz üçgen ve tepeleri dikdörtgenin köşelerinde olan dört köşe konisi. Düz üçgenler gerçekten düzlemdir ve tek ölçüyle çizilir; köşe konileri ise eğri yüzeydir ve ancak üçgenleme ile açılır. Her eleman çizgisinin gerçek boyu, plan mesafesi ile yükseklik farkının dik üçgeninden çıkar. Planda ölçülen mesafeyle kesilen parça bu yüzden sistematik olarak kısa kalır. Bu araç dört köşenin eleman tablosunu, dört üçgenin gerçek yüksekliğini ve toplam açınım alanını birlikte verir.
Aracın yöntemi, saha notları ve sık sorulan sorular aşağıdaki başlıkların altında — ihtiyacınız olanı açın.
Geçiş açınımı nasıl hesaplanır?
Önce dairenin teğet noktaları bulunur: dikdörtgenin her kenarına paralel teğetin değdiği dört nokta. Bu noktalar düz üçgenlerin tepeleridir. Bir düz üçgenin tabanı dikdörtgenin ilgili kenarı, gerçek yüksekliği ise teğet noktasının o kenara plan uzaklığı ile parça yüksekliğinden çıkan hipotenüstür.
Sonra köşe konileri açılır. Her köşe konisinin tepesi dikdörtgenin bir köşesi, tabanı ise dairenin o köşeye bakan çeyrek yayıdır. Çeyrek yay eşit bölümlere ayrılır ve her bölüm noktasına köşeden bir eleman çizgisi çekilir. Her çizginin gerçek boyu, plan mesafesi ile yükseklikten türer; şablonun kendisi bu boyların tablosudur.
Toplam yüzey alanı bu üçgenlerin alanlarının toplamıdır. Araç köşe konilerini komşu iki eleman ile aradaki kirişin oluşturduğu üçgenlere ayırır ve her birinin alanını üç kenarından hesaplar. Bölüm sayısı arttıkça sonuç gerçek eğri yüzeye yakınsar; bu yüzden bölüm sayısı hem şablon çözünürlüğü hem alan hassasiyetidir.
Kaçıklık dört köşeyi nasıl ayrıştırıyor?
Daire dikdörtgenin merkezindeyse dört köşe simetriktir ve tek bir eleman tablosu yeterlidir. Daire kaçık olduğu anda simetri bozulur: bir köşe daireye yaklaşır, karşısındaki uzaklaşır ve her köşenin eleman boyları farklı çıkar.
Araç dört köşeyi her zaman ayrı sütun olarak verir, kaçıklık sıfır olsa bile. Böylece atölyede tablo okunurken hangi köşenin hangi şablona ait olduğu karışmaz; kaçık geçişte ise simetri varsayan bir kesim üç köşeyi birden yanlış yapar.
En kısa ve en uzun eleman ayrı bir kalem olarak verilir. İkisinin farkı geçişin ne kadar dengesiz olduğunun ölçüsüdür ve kaçıklık büyüdükçe açılır. Eleman eğimi, en uzun elemanın düşeyle yaptığı açıdır ve geçişin sertliğini gösterir.
Ağırlık, flanş ve sınırlar
Sac ağırlığı, açınım alanına flanş ve bindirme payları eklenip kalınlık ve yoğunlukla çarpılarak bulunur. Flanş genişliği sıfır girilebilir; bu durumda flanş kalemi sıfır basılır ve gizlenmez. Bindirme payı dikiş tipine göre değişir ve girdi olarak durur.
TS EN 1505 dikdörtgen kesitli, TS EN 1506 dairesel kesitli sac kanalların ve bağlantı parçalarının boyutlarını verir; TS EN 1507 dikdörtgen kanalların dayanım ve sızdırmazlık sınıflarını tanımlar. TS EN 16282-1 ticari mutfaklarda havalandırmanın genel gereklerini kapsar.
Bu araç geometri açar; hava debisi, basınç kaybı ve emiş yeterliliği hesaplamaz. Ayrıca bütün ölçüler sacın nötr eksenine göredir ve büküm payı ayrı bir iştir. Araç dairenin dikdörtgenin plan sınırı içinde kalmasını şart koşar; dışına taşan kurgular bu dört-üçgen kurgusuyla açılmaz ve bir hata olarak bildirilir.
Sahadan: geçiş parçasında sonucu ne belirler?
Geçiş parçasında sonucu üç şey belirler: şablonun işaretlenme yöntemi · büküm sırası · dikişin yeri. Aşağıdakiler reçete değildir; ürün föyü ve uygulayıcı esastır.
Şablon nasıl işaretlenir?
Eleman boyları pergel açıklığı olarak alınır ve komşu elemanlarla kiriş uzunluğu üçgenlenerek düzlemde birleştirilir. Sıra bozulursa şablon kapanmaz.
Her elemanın numaralanması yaygın uygulamadır.
Büküm neden köşelerden başlar?
Köşe konileri çok sayıda küçük bükümle oluşur; düz üçgenler ise tek bükümle yerine oturur. Köşeleri önce şekillendirmek düz yüzeylerin çarpılmasını azaltır.
Dikiş nereye konur?
Dikişin bir köşe elemanı üzerine denk getirilmesi yaygındır; düz üçgenin ortasına gelen dikiş yüzeyi görünür biçimde bozar.
Dikiş tipi ve payı ürün föyünden alınır.
Kaçık geçiş neden zordur?
Dört köşe farklı eğimde olur; büküm açıları da farklılaşır. Tek şablonla dört köşeyi çıkarmak mümkün değildir ve her köşe kendi tablosuyla kesilir.
Sık sorulan sorular
Eleman boyu ile plan mesafesi neden farklı?
Eleman çizgisi eğiktir. Planda gördüğünüz mesafe onun izdüşümüdür; gerçek boyu plan mesafesi ile yükseklik farkının dik üçgeninden çıkar. Plan ölçüsüyle kesilen parça her zaman kısa kalır.
Bölüm sayısını neden artırayım?
Köşe konileri eğri yüzeydir ve üçgenleme bir yaklaşımdır. Bölüm arttıkça hem şablon noktaları sıklaşır hem toplam alan gerçek yüzeye yakınsar. Az bölüm alanı bir miktar küçük gösterir.
Daire dikdörtgenden büyük olamaz mı?
Gerçekte olabilir ama o zaman dört düz üçgen ile dört köşe konisi kurgusu geçerliliğini yitirir. Bu araç dairenin plan sınırı içinde kaldığı hâli çözer ve dışına taşan kurguları hata olarak bildirir.
Şablonu tek parça mı kesmeliyim?
Bu araçta parça bölme kararı verilmez; dikiş boyu tek bir köşe elemanı boyunca verilir. Levha ebadı yetmiyorsa parçayı dilimlere bölmek ve her dilimi ayrı dikişle birleştirmek yaygın uygulamadır.
Bu araç fiyat veriyor mu?
Hayır — bu araç fiyat vermez. Çıktı yalnız gerçek boylar, alan, ağırlık ve şablon tablolarıdır. Fiyat alanı bu aracın çıktı tipinde yapısal olarak bulunmaz.
Hazır kurgular
Sık rastlanan ölçülerle dolu açılan sayfalar — girdileri kendi işinize göre değiştirebilirsiniz.
İlgili hesap araçları
Aynı işin komşu kalemleri — hepsi ücretsiz ve miktar odaklı.
Bu araç bilgilendirme ve ön-hesap amaçlıdır; bir mühendislik/mimarlık hizmeti, projesi veya statik/ruhsat hesabı değildir. Sonuçlar genel kabul görmüş hesap yöntemlerine ve girdilerinize dayalı yaklaşık değerlerdir; hiçbir doğruluk veya uygunluk garantisi verilmez. Kesin proje, uygulama ve son doğrulama sorumluluğu kullanıcıya ya da ilgili meslek mensubuna aittir.