Membran Su Yalıtımında Kaç Rulo Gider? «Efektif Şerit»

Rulonun üstünde yazan ölçü, kapattığı yüzey değil kestiği malzemedir. Şerit yan komşusunun üstüne biner, rulo bittiği yerde bir sonraki parça uç bindirmesiyle eklenir. Örnekteki 10 santimlik yan ve 15 santimlik uç payıyla 1 × 10 metrelik rulonun işe yarayan bölümü 0,90 × 9,85 metreye iner. Yani 10 metrekarelik rulo 8,87 metrekare kapatır ve bu kayıp henüz hiçbir kesim yapılmadan doğar.

Bu yüzden asıl hesap bölme değil dizilimdir. Örnekteki 12 × 8 metrelik terasta 8 metrelik yön 0,90 metrelik efektif ene bölününce 9 şerit çıkıyor; her şerit 12 metrelik yönde bir uç eki istiyor. Serilecek toplam şerit boyu duvar dönüşüyle birlikte 122,68 metre ediyor ve bu boy 14 ruloya karşılık geliyor. Aynı iş kâğıt üstünde alan bölmesiyle 11 rulo gibi görünür; aradaki fark bindirmenin ta kendisidir. Örnekte satın alınan örtü 140 metrekare, kaplanan net yüzey 108 metrekare; aradaki 32 metrekare bindirme, fire ve rulo bütünlüğünün toplamıdır.

Fire bir orandır: kesim hatası, artık parça ve detay kayıpları için tasarım payı olarak eklenir. Bindirme kaybı ise bir geometridir; rulo eni ve pay değerleri belliyken önceden hesaplanabilir. Örnekte bindirme kaybı yüzde 12,8 çıkıyor ve araç bunu fire satırının yanında ayrı bir kalem olarak veriyor. İkisi tek yüzdede toplandığında hangi kaybın karşılandığı görünmez olur, üstelik pay değeri değiştiğinde toplam neden değişti sorusu cevapsız kalır.

Ölçüm ayrımın pratik ağırlığını gösteriyor. Aynı terasta fire tümüyle kaldırıldığında rulo adedi 14'ten 13'e iniyor; yani yüzde 10'luk fire payının bedeli bir rulo. Yan bindirme 10 santimden 15 santime çıktığında ise şerit sayısı 9'dan 10'a, rulo adedi 14'ten 15'e çıkıyor ve bindirme kaybı yüzde 19,44'e yükseliyor. Beş santimlik tek bir pay, fire payının tamamından daha çok malzeme yiyor. Teklifte bu iki satırın ayrı yazılmasının sebebi budur; aracın çıktısında da iki kalem yan yana durur, biri yüzde olarak biri ayrı bir varsayılan olarak.

Örtü zeminde bitmez; kenarlarda düşeye döner ve belirli bir yüksekliğe kadar çıkar. Bu dönüş metrajda ayrı bir yüzeydir ve zemin alanına dahil değildir. Örnekteki terasın çevresi 40 metre, dönüş yüksekliği 30 santim kabul edilirse dönüş yüzeyi 12 metrekare eder ve net yalıtım yüzeyi 96 metrekareden 108 metrekareye çıkar. Aynı iş dönüşsüz hesaplandığında rulo adedi 14 yerine 13 çıkıyor.

Dönüşün önemi malzeme miktarından ibaret değildir. Çevre uzunluğuna bağlı olduğu için parçalı ve girintili planlarda alan aynı kalsa bile dönüş yüzeyi büyür: aynı 96 metrekare, uzun ve dar bir planda daha çok çevre demektir. Bu yüzden teklifte zemin alanı ile dönüş alanı ayrı satırlarda görünmelidir. Dönüş yüksekliğinin kaç santim kabul edildiği de yazılmalıdır, çünkü bu değer hem malzemeyi hem kenar birleşim detayının kapsamını belirler. Örnekte dönüş yüzeyi net yüzeyin yüzde on birini oluşturuyor ve tek başına bir rulo farkı yaratıyor.

Dar şerit daha çok dikiş demektir. Aynı terasta rulo eni 1 metreden 0,50 metreye indiğinde efektif en 0,40 metreye düşüyor, şerit sayısı 9'dan 20'ye çıkıyor ve bindirme kaybı yüzde 12,8'den yüzde 26,9'a fırlıyor. Rulo adedi 31'e çıkıyor; satın alınan örtü 140 metrekareden 155 metrekareye geliyor. Kaplanacak yüzey ise hiç değişmedi, yalnız yüzeyin kaç parçadan kurulduğu değişti.

Bu satır malzeme kadar işçiliği de ilgilendirir. Şerit sayısı arttıkça yan dikiş metresi büyür ve uygulama süresi onunla birlikte uzar. Dar bantlar bu yüzden genel yüzey için değil, detay ve dönüş çözümleri için tercih edilir; geniş yüzeyde dar şeritle çalışmak hem malzemeyi hem hattı büyütür. Karar verirken bakılacak sayı rulonun eni değil, o eninin doğurduğu şerit sayısı ve dikiş metresidir; ikisi de ön-metrajda ayrı satır olarak durur. Örnekte dar şeritle yan dikiş 96 metreden 228 metreye çıkıyor; malzemedeki artış bu hattın yanında küçük kalıyor.

Membranın işi serilmekle bitmez; şeritler birbirine ve kenarlara birleştirilir. Bu hattın uzunluğu ayrı bir kalemdir. Örnekteki terasta yan dikiş 96 metre, uç dikiş 9 metre, kenar hattı 40 metre; toplam 145 metre birleştirme hattı çıkıyor. Yan bindirme 15 santime çıktığında bir şerit daha eklendiği için hat 158 metreye uzuyor. Çift kat uygulamada ise aynı hat iki kez yürüdüğü için 290 metreye çıkıyor.

Hattın metresi, yöntemden bağımsız olarak aynıdır; değişen şey o metrenin nasıl yapıldığıdır. Sıcak, soğuk ya da kendinden yapışkanlı birleştirme aynı uzunluğu farklı ekipman ve işçilikle karşılar. Bu yüzden teklifte önce metre, sonra yöntem yazılmalıdır; yalnız yöntem yazıldığında işin büyüklüğü görünmez. Detay çözümleri, dilatasyon ve süzgeç çevresi bu metrenin dışındadır ve uygulayıcının sorumluluğundadır; ön-metraj sızdırmazlık sonucu değil, miktar bildirir. Örnekte tek katta 145 metre olan hat çift katta 290 metreye çıkıyor ve işçilik bu sayıyla birlikte büyüyor.

Aranacak satırlar şunlar: zemin alanı ve duvar dönüşü ayrı ayrı, dönüş yüksekliği, rulo ölçüsü, yan ve uç bindirme payları, efektif şerit ölçüsü, şerit sayısı, serilecek toplam şerit boyu, satın alınan örtü alanı, bindirme kaybı ile fire ayrı satırlarda, kat sayısı, birleştirme hattı metresi ve yöntemi, astar sarfiyatı. Bindirme kaybının fire içinde eritilmesi en sık karşılaşılan eksiktir.

Kaba çizgi elde de çıkar: rulo eninden yan payı, rulo boyundan uç payını düşüp efektif şeridi bulun, kaplanacak yönü efektif ene bölüp şerit sayısını çıkarın, dönüş yüzeyini çevre üzerinden ayrı ekleyin, sonra toplam şerit boyunu rulo boyuna bölün. nonform.ai üretilebilir tasarım platformunun membran su yalıtımı aracı bu adımları sırayla tutar; net yüzeyi, rulo adedini, örtü alanını, bindirme kaybını ve birleştirme hattını ayrı satırlarda verir. Dönen çıktı bir ön-metrajdır: miktar verir, sızdırmazlık hakkında bir sonuç bildirmez. Astar gibi yüzeye bağlı kalemler de aynı net yüzeyden türer; örnekte 108 metrekare için 35,64 kilogram astar çıkıyor.